• Një roman në dosjet e policisë: pasthënie | Gazmend Krasniqi

    Një roman në dosjet e policisë Dy fjalë për lexuesin Gazmend Krasniqi   Ky roman ka folur gjatë për veten e vet, megjithatë gjithmonë mbetet diçka për të shtuar. Në fillim të viteve ’90, mund të shihej se para shkrimtarit shqiptar, që nga e kaluara trashëgonte sindromën provinciale të vetizolimit, paraqiteshin tri pamje: – të…

  • Si shkruhet një roman dashurie | Gazmend Krasniqi

      SI SHKRUHET NJË ROMAN DASHURIE (fragmente)   Dashuritë e mëdha janë si fantazmat: pak kush i ka parë, por shumë flasin për to… PARANOJA DHE DASHURIA   Tani që mbërriti në dorën time CD-ja e dytë, për të qenë i ndershëm me vete e me të tjerët, u ula të dëshmoj gjithçka që ka…

  • Personazhi dhe intertekstualiteti | Gazmend Krasniqi

    PERSONAZHI DHE INTERTEKSTUALITETI (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Një roman në dosjet e policisë”)   Personazhi i romanit postmodernist karakterizohet nga individualizmi postmodern[1]. Ky është ndryshe nga tipi, një personazh që në drejtimin realist përmblidhte në vetvete tiparet karakteristike të të gjithë atyre që pak a shumë i ngjajnë atij: një model i llojit…

  • Metafiksioni | Gazmend Krasniqi

    METAFIKSIONI (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Si shkruhet një roman i lumturisë”)           Sipas një ideje të njohur (shprehur dhe përcjellë, ndër të tjerë, nga Linda Hutcheon dhe Umberto Eco): nëse shpirti avangard i modernizmit shkoi deri në heshtje (Eco, 1996: 553), postmodernizmi shfaqet me idenë që duhet të “rivizitojmë” historinë. Por postmodernizmi, në…

  • Histori apo fiksion | Gazmend Krasniqi

    HISTORI APO FIKSION (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Si shkruhet një roman dashurie”)   Te tregimi Pier Menardi – autori i Don Kishotit, edhe pse në një tekst të pandryshuar, ka sisteme të ndryshme diskursi, që përcaktohen nga bota e lexuesit ose e epokës së tij. Të njëjtat fjalë, lexuesi i Servantesit dhe ai…

  • Belle Époque, romani i ri | Gazmend Krasniqi

    Romani i ri Belle Époque Së shpejti në dorën e lexuesit Kohët e fundit flitet shumë për ndërtimin e një sistemi vlerash nga i cili duhet të burojnë kriteret e vlerësimit të letërsisë. Por çfarë ndodh kur një sistem i tillë ndërtohet? Cilat janë marrëdhëniet mes atyre që e formësojnë atë dhe atyre që përjashtohen…

  • A i erdhi fundi romanit | Gazmend Krasniqi

    A I ERDHI FUNDI ROMANIT Nga paraqitja e përplasjes së tipareve të përgjithshme na rezulton se drejtimi letrar që shfaqet në skenë, ka kritikat e tij për atë që synon ta zëvendësojë. Duhet thënë: Modernizmi nuk është një thyerje e parë dhe e pakrahasueshme: në tërbimin e tij për të shkatërruar e sjellë risi rrënjësore,…

  • Vdekja e Edward Lear-it | Donald Barthelme

    Një tregim tipik postmodernist nga Donald Barthelme, që ngre në kult sensin e lojës. Do të kishim dashur që tregimi të na fliste për Gjergj Kokalin, mikun e Lear-it, me të cilon u varrosën bashkë, siç tregon fotoja ilustruese e tregimit, por nuk mund ta kërkojmë këtë nga një tregim i ngritur mbi qëllime artistike…

  • Si funksionon letërsia | Gazmend Krasniqi

    Ky përshkrim i thjeshtëzuar teorik, i mbështetur në librin më të famshëm e të referueshëm të llojit, kërkon të hedhë dritë mbi natyrën e letërsisë – statusit të tekstit dhe statusit të sistemit letrar të një gjuhe, si dhe të raporteve të saj me gjuhët e kulturat e tjera, marrëse apo dhënëse g.k.   Hapja…

  • Dy ngjarje për romanin, 2025 | Gazmend Krasniqi

      Jeta dhe mendimet e Tristram Shandit, xhentëlmen (1), Laurence Sterne   Ardhja për herë të parë në shqip e romanit Tristram Shandy të Laurence Sterne përbën një ngjarje me peshë të veçantë në jetën kulturore dhe letrare shqiptare. Nuk kemi të bëjmë thjesht me shtimin e një titulli tjetër në listën e përkthimeve, por…