• Një manual i kritikës | Gazmend Krasniqi

    Autori si figurë ideore dhe shkrimtari si strukturë formale Gazmend Krasniqi   Në studimin e letërsisë bëhet një dallim thelbësor midis autorit dhe shkrimtarit. Autori, në kuptimin ideor, nuk është thjesht individi fizik që shkruan një tekst; ai është një ndërgjegje krijuese, bartës i një botëkuptimi, i një përvoje historike, i një sistemi vlerash dhe…

  • Si ta lexojmë letërsinë shqipe | Gazmend Krasniqi

    Intervistë me Gazmend Krasniqin SI TA LEXOJMË LETËRSINË SHQIPE: Drejtime letrare dhe kanonet e tyre   Burimi: https://exlibris.al/gazmend-krasniqi-si-ta-lexojme-letersine-shqipe-drejtime-letrare-dhe-kanonet-e-tyre/   Pse u shkrua ky libër? Kemi menduar se në liri politike dhe ideologjike letërsia do të shfrytëzonte mundësinë që të vlerësohej pasuri kombëtare. Jo thjesht si një dokument, por si një monument. Çfarë na ka shoqëruar…

  • Romantizmi shqiptar | Gazmend Krasniqi

    Meqë romantizmi e përcaktoi veten si modernitet qysh se u rreshtua në kampin që donte të sfidonte tradicionalen (ishte një nga të parët që debatoi me traditën e madhe klasiciste, e cila kishte sunduar aq gjatë letërsinë dhe kulturën evropiane), le të përpiqemi të japim një tipologji që ndërton poetikën e tij si drejtim letrar…

  • Cézanne | Miroslav Micko

    Miroslav Micko (1912-1970) estet, kritik arti dhe profesor në universitetin e Pragës   Cézanne Përktheu nga gjermanishtja, për një porosi private, Robert Shvarc   (fragmente)     Rreth vitit 1880, dhe më vonë, Cézanne-i luftoi dhe arriti stilin e pjekurisë së vet. Që ahere ai i kaloi mjaft qartë kufijtë e impresionizmit, siç mund të…

  • Syri si kategori ontologjike | Gazmend Krasniqi

    SYRI SI KATEGORI ONTOLOGJIKE: Vëllimi poetik Sy / Eyes i Ukë Buçpapajt   Në vëllimin poetik “sy / eyes”, syri nuk funksionon si motiv ornamental, por si kategori ontologjike, një hapësirë ku ndërthuren përvoja e dashurisë, e kohës dhe e qenies. Poeti e zhvendos syrin nga sfera e perceptimit drejt asaj të banimit: ai bëhet…

  • Ndërthurja e modernizmit dhe postmodernizmit | Gazmend Krasniqi

    Ndërthurja e modernizmit dhe postmodernizmit një lexim teorik     NJË SPROVË, e nxitur nga një bisedë me miken time, Albana Ndoja Deda, profesoreshën e lëndës së stilistikës në universitetin e Tiranës, për të tërhequr studentët, amatorët dhe dashamirësit e letërsisë në diskutimet e analizave dhe interpretimeve.   Leximi i parë   Heshtim kur gjërat…

  • Personazhi dhe intertekstualiteti | Gazmend Krasniqi

    PERSONAZHI DHE INTERTEKSTUALITETI (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Një roman në dosjet e policisë”)   Personazhi i romanit postmodernist karakterizohet nga individualizmi postmodern[1]. Ky është ndryshe nga tipi, një personazh që në drejtimin realist përmblidhte në vetvete tiparet karakteristike të të gjithë atyre që pak a shumë i ngjajnë atij: një model i llojit…

  • Metafiksioni | Gazmend Krasniqi

    METAFIKSIONI (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Si shkruhet një roman i lumturisë”)           Sipas një ideje të njohur (shprehur dhe përcjellë, ndër të tjerë, nga Linda Hutcheon dhe Umberto Eco): nëse shpirti avangard i modernizmit shkoi deri në heshtje (Eco, 1996: 553), postmodernizmi shfaqet me idenë që duhet të “rivizitojmë” historinë. Por postmodernizmi, në…

  • Histori apo fiksion | Gazmend Krasniqi

    HISTORI APO FIKSION (Kjo trajtesë ka objekt romane si “Si shkruhet një roman dashurie”)   Te tregimi Pier Menardi – autori i Don Kishotit, edhe pse në një tekst të pandryshuar, ka sisteme të ndryshme diskursi, që përcaktohen nga bota e lexuesit ose e epokës së tij. Të njëjtat fjalë, lexuesi i Servantesit dhe ai…

  • Çmimet e letërsisë | Gazmend Krasniqi

    ÇMIMET E LETËRSISË: disa pyetje   Kur përdorim mekanizmin e çmimeve, çfarë po bëjmë për letërsinë? A mund ta bëjmë atë të rëndësishme? Domethënë: a është ajo sot e parëndësishme? Domethënë: a shfrytëzohet ajo sot vetëm nga persona të parëndësishëm për të, por të rëndësishëm për t’i bërë dëme? A ndikojnë ato dëme në kultivimin…